Beste koffie Den Haag: onze eerlijke gids van achter de espressomachine

Om kwart over acht is de Grote Markt op zijn mooist

De terrassen zijn nog nat, de fietsen staan scheef tegen de gevel en boven het plein hangt de geur van versgemalen bonen. Rond dat tijdstip trekken wij de eerste shot van de dag. Na jaren achter de machine weten we aardig waar het in deze stad goed zit, en waar je vooral voor het uitzicht betaalt.

Dit is onze eerlijke gids. Natuurlijk hebben wij er belang bij dat je langskomt. Daarom vertellen we er meteen bij hoe je zelf beoordeelt of een zaak deugt, zodat je nergens in de stad nog een teleurstellende cappuccino hoeft af te rekenen.

In dertig seconden zien of een koffiezaak deugt

Je hebt hier geen getraind gehemelte voor nodig. Je moet alleen weten waar je naar kijkt. Dit doen wij als we ergens voor het eerst binnenlopen.

• Staat de branderij op het bord? Een zaak die haar leverancier durft te noemen, kan er ook op aangesproken worden.
• Hoe schoon is de zetgroep? Koffiedik dat op de rand koekt, proef je terug in elke kop die er daarna doorheen gaat.
• Wordt er bijgesteld? Een barista die tussendoor een shot weggooit en aan de molen draait, is met jouw kopje bezig.
• Wordt de melk per bestelling gestoomd? Een kan die twintig minuten heeft staan wachten en een tweede ronde krijgt, smaakt naar niets.
• Wie zit er om half elf? Vaste gasten die hun bestelling niet hoeven uit te spreken, zeggen meer dan welke ster dan ook.

Dan de test die nooit liegt: bestel de espresso puur. Heeft die suiker nodig om drinkbaar te zijn, dan is alles wat erna komt een reddingsoperatie met melk.

Wat je bestelt, en op welk moment

De flat white krijgt alle aandacht, maar een goede zaak laat haar klasse zien in de rest van de kaart.

Voor negen uur

Een dubbele espresso of een cortado. Klein, warm, klaar. Wil je meer melk, neem dan de flat white en sla de siroop over. Als de bonen goed zijn, zit de zoetheid er al in.

Tussen tien en twaalf

Dit is het uur van de filterkoffie. Met de hand gezet, zonder ceremonie geserveerd, en de eerlijkste graadmeter die er bestaat, want in een filter kan een zaak zich nergens achter verstoppen. Bij ons draait er dan meestal een lichtere branding, en die schenken we bewust niet kokend heet in. Op temperatuur komt de zoetheid pas los.

Na drie uur

Een cortado of een batch brew. Klein genoeg om je nachtrust te sparen, groot genoeg om de middag door te komen. Wie na vieren nog een grote latte bestelt, drinkt vooral warme melk. Mag allemaal, maar noem het dan geen koffiemoment.

Onze hoek: de Grote Markt en de straatjes eromheen

Wij zitten op een paar minuten van de Grote Markt, met ramen die de hele ochtend licht binnenlaten. Binnen staat Nederlands ontwerp: eerlijk hout, rechte lijnen, niets wat schreeuwt. Buiten staan de fietsen, want zo komt hier vrijwel iedereen.

De bonen komen van een kleine branderij en we malen per bestelling. Onze havermelk schift niet, omdat we net zo lang hebben geproefd tot ze dat niet meer deed. Aan de bakkerskant liggen kardemombroodjes die tegen elven meestal op zijn, en tot een uur of drie schuift de kaart door naar brunch. Honden mogen mee naar binnen en krijgen water zonder dat je erom vraagt. Doordeweeks werkt er iemand met een laptop aan de lange tafel; in het weekend zetten we die tafel liever vol met borden.

Een flat white kost bij ons € 4,20 en een kardemombroodje € 3,80. Geen koopje, geen roofoverval, en je weet nu precies waar dat verschil in zit.

Het is bij ons het drukst tussen kwart voor negen en half tien, en daarna weer rond het middaguur. Wil je zeker zitten, kom dan voor half negen of juist na tienen. Op zaterdag draaien we de hele ochtend vol, en dan is buiten wachten met een espresso in je hand geen straf, zeker niet als de zon op de gevel staat.

Buiten het centrum: waar we vrienden naartoe sturen

Vraagt iemand ons waar het buiten onze eigen deur goed is, dan noemen we meestal drie buurten. In het Zeeheldenkwartier zitten kleine zaken met een korte kaart en veel vaste gasten, precies het formaat waarin een barista je nog aankijkt. Rond de Denneweg is het rustiger dan in het centrum en kun je doordeweeks zonder wachten zitten. En in het Statenkwartier, richting de kust, drinken mensen hun koffie langzamer, wat je terugziet in de bediening.

Wat die buurten gemeen hebben: kleine zaken, korte kaarten, eigenaren die zelf achter de machine staan. Zoek daarop en niet op het aantal sterren. In een stad met zoveel kantoren is de verleiding groot om op volume te draaien, en dat proef je meteen.

Een ochtendroute die altijd werkt

Wil je er een wandeling van maken, doe het dan zo. Begin vroeg aan de Grote Markt, als de vitrine nog vol ligt. Loop daarna via het Hofkwartier naar het Noordeinde, waar de winkels laat opengaan en het rond tienen nog stil is. Steek door naar het Lange Voorhout en ga even onder de bomen zitten.

Wil je verder, pak dan de tram naar Scheveningen. Een halfuur later sta je met zand in je schoenen op het strand, en dat is precies waarom mensen hier wonen. Neem onderweg iets te eten mee, want tussen het centrum en de boulevard is de keuze mager.

Onze favoriete versie duurt trouwens tien minuten en gaat nergens heen: de plek bij het raam, eerst de espresso en dan de flat white, telefoon in je jas. De koffie smaakt er merkbaar beter door. Bewijs hebben we niet, overtuiging des te meer.

Wat wij zelf zouden overslaan

Drie dingen, en dan houden we op met mopperen. Sla de siroop over als je een nieuwe zaak test, want die maskeert precies wat je wilde proeven. Sla de extra grote maat over, want hoe groter de kop, hoe verder de verhouding tussen koffie en melk uit balans raakt. En sla de zaak over waar je vraag over de boon met een schouderophalen wordt beantwoord. Niet uit arrogantie van onze kant, maar omdat het zelden bij dat ene schouderophalen blijft.

Verder geldt: ga vaker terug naar één goede zaak dan één keer naar tien. Je tweede kop is er altijd beter dan je eerste, omdat iemand dan weet hoe je hem drinkt.

Veelgestelde vragen

Wat bestel ik om een nieuwe koffiezaak te beoordelen? Een espresso puur en daarna een flat white. De eerste vertelt je alles over de bonen en de instelling, de tweede over de melk en de handen erachter. Samen kost het je vijf minuten en een paar euro.

Is duurdere koffie in Den Haag ook betere koffie? Niet automatisch. In het centrum betaal je voor huur en voor een terras op een mooi plein. Betaal liever voor zorg: verse maling, een schone machine en iemand die je bestelling onthoudt.

Kan ik bij jullie werken met mijn laptop? Doordeweeks graag, aan de lange tafel bij de zijmuur. In het weekend en tijdens de lunchdrukte houden we de tafels vrij voor mensen die komen eten. Vraag het gerust even aan de bar.

Zijn honden welkom? Ja, binnen en buiten, en ze krijgen water zonder dat je erom hoeft te vragen. Alleen aan de bakkerskant vragen we of ze naast je blijven, want daar staat het deeg te rijzen.

Hoe vroeg moet ik komen voor de kardemombroodjes? Voor elven is verstandig. We bakken één ronde per ochtend en op zaterdag zijn ze soms om half tien al weg. Wil je er meer dan twee, bel ons dan even, dan leggen we ze apart.